بررسی جایگاه دوسوتوانی سازمانی در آموزش و پرورش

پژوهش حاضر با هدف بررسی جایگاه دوسوتوانی سازمانی در آموزش وپرورش انجام شده است. با توجه به پیچیدگی محیط های آموزشی در عصر حاضر و افزایش انتظارات جامعه از کیفیت و کارآمدی مدارس، سازمان های آموزشی ناگزیرند ظرفیت هایی را در خود تقویت کنند که امکان انجام هم زمان دو فعالیت متعارض اما مکمل را فراهم آورد: بهره گیری از قابلیت های تثبیت شده و اکتشاف رویکردهای نو. جامعه آماری این پژوهش مروری، شامل تمامی مطالعات و مقالات علمی منتشر شده از سال ۱۳۹۵ تا ۱۴۰۴ است که به موضوع دوسوتوانی در آموزش و پرورش پرداخته اند. نمونه پژوهش شامل سی مقاله و پژوهش علمی معتبر بود که بر اساس نمونه گیری هدفمند غیرتصادفی انتخاب شدند. در این پژوهش مفاهیم نظری مرتبط با دوسوتوانی سازمانی مورد بررسی قرار گرفت و یافته ها نشان داد میزان تحقق دوسوتوانی در آموزش وپرورش تحت تاثیر مجموعه ای از عوامل در سه سطح فردی، سازمانی و ساختاری قرار دارد. چالش هایی همچون تمرکز اداری، ساختارهای بوروکراتیک، محدودیت در استقلال حرفه ای کارکنان و ضعف در رهبری تحول گرا، مانع تحقق دوسوتوانی در آموزش وپرورش هستند. در مقابل، عواملی نظیر تقویت رهبری تحول آفرین، ایجاد فرصت های یادگیری سازمانی، افزایش خودمختاری کارکنان، توسعه ساختارهای منعطف و حمایت از نوآوری، می تواند زمینه دستیابی به توازن میان بهره برداری و اکتشاف را فراهم سازد. نتایج پژوهش تاکید می کند که دوسوتوانی سازمانی یک الزام استراتژیک برای تحول نظام آموزشی، ارتقای کیفیت خدمات یادگیری و چابکی نهادی است. بر این اساس، اتخاذ سیاست ها و راهبردهایی که به ایجاد هماهنگی میان ثبات ساختاری و نوآوری در مدارس منجر شود، می تواند مسیر توسعه پایدار آموزش وپرورش را هموار کند.

Keywords:

دوسوتوانی , آموزش و پرورش , جایگاه , الزامات