چرا جامعه و دولت به احزاب سیاسی نیاز دارد؟

اگر قدرت سیاسی (دولت) را به مثابه یک سیستم (ماشین) در نظر بگیریم، احزاب سیاسی موتورهای پردازش کننده این سیستم هستند. یعنی مطالبات شهروندان و جامعه را در قالب برنامه ها و سیاستهای مشخص میگیرند و به هسته نظام سیاسی (قدرت و حکومت) منتقل می کنند.
حکومتی که در آن احزاب سیاسی وجود ندارد به مانند سیستم ناقص عمل می کند؛ طوری که با پشت پا زدن مطالبات و خواسته های جامعه، هر چه خودش بخواهد انجام می دهد و در نتیجه برای هیچ نهاد و گروهی پاسخگو نیست.
موجودیت احزاب سیاسی از تمرکز قدرت و استبداد آن در دست یک طبقه و یا قشر خاص، جلوگیری می کند. یعنی با به قدرت رسیدن یک حزب و کنار رفتن حزب دیگر از حکومت، تناسب قدرت در جامعه حفظ میشود.
بهترین نوع نظامهای سیاسی از نظر داشتن احزاب سیاسی نظام های دو حزبی مانند ایالات متحده آمریکا و انگلستان است.
موجودیت بیشتر احزاب سیاسی هم خطرناک است و نظام های سیاسی را شکننده و در پرتگاه سقوط قرار میدهد. یعنی احزاب سیاسی متعدد با نرسیدن یا عدم تکمیل شرایط لازم (مانند رای بعنوان منبع سیاسی) و نداشتن ائتلاف منجر به بحران و براندازی حکومت می شوند.
در کل نقش احزاب در فرایند سیاسی سیاست گذاری خیلی مهم و حیاتی است. این احزاب سیاسی هستند که منافع خواستها و مطالبات شهروندان را کشف، تنظیم و یک کاسه میکنند و به سیاستهای عمومی (با بقدرت رسیدن در دولت) تبدیل می کنند. در جامعه ای سیاسی که احزاب وجود نداشته باشد تقاضا و خواستهای شهروندان به گوش حکومت و نهادهای قدرت، نمی رسد و روند تصریح تا تلفیق منافع سیاسی انجام نمی پذیرد.
دولت ها برای ثبات و توسعه سیاسی نیاز دارند تا مطالبات شهروندان را از طریق احزاب، گروه های فشار و نفوذ دریافت کنند و سپس برای حفظ مشروعیت سیاسی آن ها را در چارچوب سیاست گذاری، عملی سازند.