تاثیرات منفی جلو نکشیدن ساعت در شش ماهه ی اول

25 تیر 1405 - خواندن 3 دقیقه - 22 بازدید

عدم جلو کشیدن ساعت رسمی کشور در فصل بهار و تابستان، اگرچه در نگاه نخست تصمیمی ساده به نظر می رسد، اما آثار اقتصادی و فنی قابل توجهی بر صنعت برق ایران بر جای گذاشته است. بررسی های انجام شده بر روی داده های واقعی مصرف برق کشور نشان می دهد که اجرای ساعت تابستانی می تواند حدود نیم درصد از کل مصرف سالانه برق را کاهش دهد و در ساعات اوج مصرف، این کاهش به حدود یک و چهار دهم درصد برسد. شاید این اعداد در نگاه اول کوچک به نظر برسند، اما وقتی آن ها را در مقیاس شبکه برق ایران محاسبه کنیم، ابعاد واقعی مسئله آشکار می شود.

ایران سالانه نزدیک به ۳۸۰ میلیارد کیلووات ساعت برق مصرف می کند. بنابراین، حذف تغییر ساعت باعث مصرف حدود یک میلیارد و نهصد میلیون کیلووات ساعت برق بیشتر در طول یک سال می شود؛ رقمی که معادل تولید سالانه یک نیروگاه بزرگ است. اگر ارزش این میزان انرژی را بر مبنای قیمت تقریبی صادرات برق، یعنی حدود پنج سنت برای هر کیلووات ساعت، محاسبه کنیم، به رقمی در حدود ۹۵ میلیون دلار می رسیم. با فرض نرخ هر دلار ۱۸۰ هزار تومان، این زیان سالانه به حدود ۱۷ هزار و ۱۰۰ میلیارد تومان می رسد.

البته مسئله تنها افزایش مصرف برق نیست. مهم ترین پیامد حذف تغییر ساعت، افزایش مصرف در ساعات اوج بار است؛ همان ساعاتی که شبکه برق کشور بیشترین فشار را تحمل می کند. در این شرایط، نیروگاه های بیشتری باید وارد مدار شوند، مصرف سوخت افزایش می یابد، هزینه تولید برق بالا می رود و احتمال خاموشی نیز بیشتر می شود. به بیان دیگر، حتی اگر افزایش مصرف انرژی در طول سال تنها نیم درصد باشد، همین افزایش در ساعات اوج بار می تواند هزینه هایی بسیار فراتر از ارزش خود انرژی به شبکه برق کشور تحمیل کند.

از این رو، بسیاری از متخصصان حوزه انرژی معتقدند تغییر ساعت رسمی، صرفا یک تغییر در عقربه های ساعت نیست؛ بلکه ابزاری مدیریتی برای هماهنگ کردن فعالیت های اجتماعی با ساعات روشنایی روز، کاهش فشار بر شبکه برق، صرفه جویی در مصرف سوخت نیروگاه ها و جلوگیری از تحمیل هزاران میلیارد تومان هزینه اضافی به اقتصاد کشور است. در شرایطی که ایران هر سال با رشد مصرف برق، ناترازی تولید و تقاضا و چالش تامین برق در تابستان مواجه است، هر اقدامی که بتواند حتی بخشی از بار شبکه را کاهش دهد، از نظر اقتصادی و فنی اهمیت راهبردی خواهد داشت.