Marzieh Rahnavard Ahan
لیسانس شیمی کاربردی از دانشگاه تهران و فوق لیسانس شیمی آلی از دانشگاه تهران
3 یادداشت منتشر شدهپلی استال کربن جذب شده در ماژول پمپ سوخت تویوتا توندرا

در صنعت خودرو، جایگزینی یک ماده پلیمری معمولا به تغییر قالب، شرایط قالب گیری یا طراحی قطعه نیاز دارد؛ به همین دلیل موادی که بدون هیچ تغییری جایگزین ماده قبلی شوند، برای خودروسازان ارزش ویژه ای دارند. گزارش تازه ای که در ۲۲ اکتبر ۲۰۲۶ منتشر شد، نمونه ای از همین رویکرد را در پلی استال (پلی اکسی متیلن) نشان می دهد؛ ماده ای که در ماژول پمپ سوخت تویوتا توندرا مدل ۲۰۲۶ به کار رفته است. این کاربرد در بخش پایداری جوایز نوآوری خودروی انجمن مهندسان پلاستیک (SPE) به عنوان یکی از سه فینالیست معرفی شده است؛ یعنی هنوز برنده نهایی اعلام نشده و نتیجه نهایی قرار است در مراسم ۴ نوامبر ۲۰۲۶ اعلام شود.
در این کاربرد، از گرید Celcon ECO-C M90 شرکت سلانیز استفاده شده است؛ پلی استالی که ماده اولیه اصلی آن، متانول، از دی اکسید کربن جذب شده از انتشارهای صنعتی و هیدروژن ساخته می شود. به گزارش منبع، این روش، دی اکسید کربن تولید ماده را تا ۹۰ درصد کاهش می دهد. این عدد به تولید خود ماده مربوط است و نباید با ردپای کربن کل ماژول یا کل خودرو اشتباه گرفته شود؛ ردپای کربن ماژول پمپ سوخت در حال حاضر حدود ۴ درصد کمتر شده و هدف اعلام شده، رسیدن به ۳۰ درصد تا سال ۲۰۲۹ است.
نکته مهم از نظر فنی این است که این رزین از نظر شیمیایی با گرید استاندارد M90 یکسان است و از نظر جریان پذیری، مدول، استحکام، ضربه و دمای انحراف حرارتی با آن مطابقت دارد؛ بنابراین تعویض آن بدون تغییر قالب، شرایط قالب گیری یا طراحی انجام شده است. به گزارش منبع، فرایند تایید تویوتا نیز تنها دو ماه طول کشیده، در حالی که معمولا دو تا سه سال زمان می برد، و تولید آن از آوریل ۲۰۲۶ آغاز شده است.
این نمونه نشان می دهد که کاهش کربن در پلیمرهای خودرو می تواند بدون بازطراحی قطعه و خط تولید انجام شود؛ اما چون گزارش، گزارش تجاری یک فینالیست جایزه است و نه مقاله داوری شده، برای قضاوت نهایی باید منتظر اعلام برنده و داده های مستقل ماند.
منبع: PlasticsToday، ۲۲ اکتبر ۲۰۲۶، https://www.plasticstoday.com/automotive-mobility/spe-names-three-sustainability-finalists-for-automotive-awards
مرضیه رهنورد آهن