مدیریت استعداد و جانشین پروری در ورزش قهرمانی

در کنار مدیریت استعداد، مفهوم جانشین پروری استراتژیک نیز به عنوان فرآیندی نظام مند برای شناسایی و آماده سازی افراد شایسته جهت تصدی مشاغل کلیدی آینده مطرح شده است. سازمان هایی که فاقد نظام جانشین پروری هستند، در مواجهه با بازنشستگی مدیران، خروج نیروهای کلیدی، تغییرات ساختاری و بحران های محیطی دچار اختلال عملکرد می شوند (Rothwell, 2010).

در حوزه سلامت و توسعه ورزش قهرمانی، اهمیت این دو مفهوم دوچندان است. ورزش قهرمانی برای دستیابی به موفقیت پایدار نیازمند ورزشکاران نخبه، مربیان کارآمد، مدیران حرفه ای، متخصصان پزشکی ورزشی، روان شناسان، کارشناسان تغذیه و مدیران آینده نگر است. همچنین سلامت جسمی، روانی و اجتماعی ورزشکاران و مدیران، پیش شرط تداوم عملکرد اثربخش در این حوزه به شمار می رود. از این رو، مدیریت استعداد و جانشین پروری استراتژیک می تواند نقش اساسی در توسعه پایدار ورزش قهرمانی و ارتقای سلامت سرمایه انسانی ایفا کند.

با توجه به پراکندگی مطالعات داخلی و خارجی و فقدان جمع بندی جامع در این زمینه، انجام یک مرور نظام مند درباره مفاهیم، مدل ها و رویکردهای نوین مدیریت استعداد و جانشین پروری استراتژیک با تاکید بر سلامت و توسعه ورزش قهرمانی ضروری به ­نظر می رسد.

در ایران نیز علی رغم سرمایه انسانی ارزشمند در ورزش، نظام منسجم و مبتنی بر شواهد برای مدیریت استعداد مدیران، مربیان و نیروهای تخصصی کمتر مشاهده می شود. تغییرات مکرر مدیریتی، وابستگی به افراد خاص، کمبود برنامه های توسعه رهبری و نبود جانشینان آماده برای پست های کلیدی، از موانع توسعه پایدار ورزش قهرمانی به شمار می رود.

با وجود اهمیت موضوع، پژوهش های پیشین غالبا به صورت مجزا به یکی از حوزه های مدیریت استعداد، جانشین پروری یا سلامت ورزشکار پرداخته اند و کمتر تلاشی برای تلفیق این سه حوزه در بستر ورزش قهرمانی صورت گرفته است. همچنین، فقدان چارچوب مفهومی بومی برای سازمان های ورزشی ایران، یک خلا اساسی به شمار می رود.

نظر به خلاهای شناسایی شده، پژوهش حاضر با استفاده از مرور نظام مند ادبیات علمی طراحی شده است. هدف اصلی آن تبیین مفاهیم، مدل ها و رویکردهای نوین مدیریت استعداد و جانشین پروری استراتژیک در ورزش قهرمانی، با تاکید ویژه بر سلامت و توسعه پایدار سرمایه انسانی می باشد.