چارچوبی برای تبدیل آگاهی به اقدام پایدار: کوچینگ تحول محور و مدل مداخله عمرائی (OMR)

کوچینگ تحول محور و مدل مداخله عمرائی (OMR): چارچوبی برای تبدیل آگاهی به اقدام پایدار

متن علمی

چکیده

کوچینگ در سال های اخیر به عنوان یکی از رویکردهای نوین در حوزه توسعه فردی، عملکرد، رهبری و یادگیری مورد توجه قرار گرفته است. با وجود گسترش مدل های مختلف کوچینگ، یکی از چالش های مهم در فرایند تغییر، فاصله میان آگاهی، تصمیم گیری و اقدام موثر است. فرد ممکن است نسبت به یک مسئله آگاهی داشته باشد و حتی هدف مشخصی را تعیین کند، اما همچنان در تبدیل این آگاهی به رفتار پایدار با موانعی مواجه شود

مدل مداخله عمرائی (Omraie Intervention Model: OMR) با تمرکز بر این فاصله، به عنوان چارچوبی برای سازمان دهی فرایند تحول در کوچینگ طراحی شده است. این مدل تلاش می کند فرایند تغییر را از مشاهده وضعیت موجود تا درک عوامل موثر، ایجاد همسویی، ارتقای ظرفیت ها و یکپارچه سازی تغییر دنبال کند

در نسخه پنج مرحله ای OMR، فرایند در پنج مرحله Observe، Understand، Match، Raise و Align تعریف می شود. این مراحل به ترتیب بر مشاهده آگاهانه، 

درک الگوها و عوامل زیربنایی، همسویی ارزش ها و اهداف، ارتقای منابع و توانمندی ها و در نهایت یکپارچه سازی تغییر تمرکز دارند

 مقدمه

کوچینگ حرفه ای را می توان فرایندی مشارکتی دانست که در آن کوچ با استفاده از گفت وگوی هدفمند، پرسشگری، بازخورد و تسهیل یادگیری، به مراجع کمک می کند وضعیت موجود خود را بهتر بشناسد، اهداف خود را روشن کند و برای دستیابی به نتایج مطلوب اقدام کند

با این حال، تغییر انسانی معمولا فرایندی خطی نیست. شناخت یک مشکل الزاما به تغییر رفتار منجر نمی شود و تعیین یک هدف نیز تضمین کننده اجرای آن نیست. میان «دانستن» و «انجام دادن»، مجموعه ای از عوامل شناختی، هیجانی، رفتاری، ارزشی و محیطی قرار دارند

از این منظر، یکی از پرسش های مهم در کوچینگ این است

چگونه می توان فاصله میان آگاهی، تصمیم و اقدام را کاهش داد؟

مدل OMR با تمرکز بر این پرسش، چارچوبی مرحله ای برای بررسی و تسهیل فرایند تحول پیشنهاد می کند

 مدل مداخله عمرائی (OMR)

OMR مخفف پنج مرحله اصلی مدل است

O – Observe | مشاهده

در این مرحله فرد وضعیت فعلی خود را بدون قضاوت مشاهده می کند؛ از جمله افکار، احساسات، رفتارها، عادت ها، روابط و شرایطی که در آن قرار دارد

U – Understand | درک

پس از مشاهده، توجه به چرایی و چگونگی وضعیت موجود معطوف می شود. باورها، ارزش ها، الگوهای فکری، تجربیات گذشته و عوامل موثر بر رفتار مورد بررسی قرار می گیرند

M – Match | همسویی

در این مرحله میان وضعیت موجود، اهداف، ارزش ها، باورها، هویت و جهت مطلوب فرد بررسی و تنظیم می شود. هدف آن ایجاد هماهنگی بیشتر میان آنچه فرد می خواهد و آنچه در عمل دنبال می کند است

R – Raise | ارتقا

این مرحله بر توسعه منابع و ظرفیت های فردی تمرکز دارد. مهارت آموزی، ایجاد رفتارهای جدید، تقویت منابع درونی و جایگزینی الگوهای ناکارآمد می تواند در این مرحله مورد توجه قرار گیرد

A – Align | یکپارچگی

در مرحله نهایی، تغییرات ایجادشده در سطوح مختلف زندگی فرد یکپارچه می شوند. هدف، ایجاد هماهنگی میان رفتار، ارزش ها، اهداف، روابط و محیط و کمک به تثبیت تغییرات است

 جایگاه OMR در فرایند کوچینگ

OMR را می توان در کنار سایر مدل های کوچینگ به عنوان یک چارچوب فرایندی برای مداخله و گفت وگوی کوچینگ مورد استفاده قرار داد. این مدل الزاما جایگزین مدل های موجود کوچینگ نیست؛ بلکه می تواند به کوچ کمک کند تا فرایند تغییر را از مرحله شناخت وضعیت موجود تا تثبیت و یکپارچه سازی تغییر دنبال کند

یکی از ویژگی های این رویکرد، توجه هم زمان به چند سطح از تجربه انسان است. در کوچینگ، مسئله مراجع ممکن است تنها یک مسئله رفتاری نباشد؛ بلکه باورها، ارزش ها، هیجان ها، هویت، روابط و شرایط محیطی نیز در شکل گیری و تداوم آن نقش داشته باشند.

از این رو، استفاده از OMR می تواند به کوچ کمک کند تا پیش از ارائه راهکار، ابتدا مسئله را مشاهده و درک کند، سپس میزان همسویی فرد با هدف را بررسی کرده و در ادامه بر توسعه منابع و یکپارچه سازی تغییر تمرکز کند

 کاربردهای احتمالی

این چارچوب می تواند به صورت مفهومی در حوزه های مختلف کوچینگ مورد استفاده قرار گیرد؛ از جمله

کوچینگ فردی و توسعه فردی

کوچینگ رهبری و مدیریت

کوچینگ کسب وکار

کوچینگ کودک و نوجوان

کوچینگ سلامت و بهزیستی

کوچینگ سیستمی

توسعه مهارت های ارتباطی

مدیریت تغییر

حل تعارض

توسعه منابع انسانی و سازمانی

البته کاربرد حرفه ای مدل در هر یک از این حوزه ها نیازمند توجه به صلاحیت های تخصصی، حدود حرفه ای کوچینگ و ماهیت مسئله مراجع است

 ملاحظات علمی و حرفه ای

نکته مهم در استفاده از مدل های جدید کوچینگ، تفکیک میان چارچوب نظری و شواهد تجربی است. ارائه یک مدل مفهومی می تواند نقطه آغاز پژوهش باشد، اما ادعای اثربخشی آن نیازمند بررسی های تجربی، مطالعات موردی، پژوهش های مداخله ای و مقایسه با رویکردهای موجود است

از این منظر، OMR را می توان چارچوبی قابل بررسی برای پژوهش های آینده در زمینه فرایند تغییر، کوچینگ و توسعه فردی دانست. پژوهش های آینده می توانند بررسی کنند که آیا استفاده ساختاریافته از مراحل OMR می تواند به بهبود شاخص هایی مانند شفافیت هدف، خودآگاهی، خودتنظیمی، اقدام هدفمند و پایداری تغییر کمک کند یا خیر

نتیجه گیری

کوچینگ زمانی می تواند فراتر از یک گفت وگوی انگیزشی قرار گیرد که فرایند تغییر را به صورت ساختاریافته و حرفه ای دنبال کند. مدل مداخله عمرائی (OMR) با قرار دادن مشاهده، درک، همسویی، ارتقا و یکپارچگی در یک چارچوب واحد، تلاش می کند فاصله میان آگاهی و اقدام را مورد توجه قرار دهد

این مدل، به جای تمرکز صرف بر دستیابی به یک هدف، بر فرایند تحول فرد و هماهنگی میان شناخت، ارزش ها، رفتار و منابع فردی تاکید دارد. از این منظر، OMR می تواند به عنوان یک چارچوب مفهومی برای آموزش، کاربرد حرفه ای و انجام پژوهش های بیشتر در حوزه کوچینگ مورد بررسی قرار گیرد