از ایرلاین تا مسافر: نقشه پنهان توزیع بلیت در صنعت هواپیمایی

Airline Distribution چیست؟ بلیت هواپیما چگونه از ایرلاین به دست مسافر می رسد؟

اگر از فعالان صنعت گردشگری، هواپیمایی یا فناوری سفر باشید، احتمالا بارها اصطلاح Airline Distribution را شنیده اید. اما واقعیت این است که بسیاری از افراد، حتی کسانی که سال ها در صنعت سفر فعالیت کرده اند، درک دقیقی از مفهوم Distribution و نقش آن در زنجیره فروش بلیت ندارند.

هر روز میلیون ها مسافر در سراسر جهان از طریق وب سایت ایرلاین ها، آژانس های مسافرتی و پلتفرم های آنلاین اقدام به خرید بلیت می کنند. این فرآیند از نگاه مسافر تنها چند دقیقه زمان می برد، اما در پشت صحنه مجموعه ای از سیستم ها، شبکه ها و بازیگران مختلف با یکدیگر تعامل می کنند تا یک رزرو ساده به صدور بلیت منجر شود.

در این مقاله قصد داریم با مفهوم Airline Distribution آشنا شویم و بررسی کنیم که بلیت هواپیما چگونه از سیستم های داخلی یک ایرلاین به دست مسافر نهایی می رسد.

Airline Distribution چیست؟

به زبان ساده، Airline Distribution به مجموعه فرآیندها، فناوری ها و کانال هایی گفته می شود که امکان فروش محصولات یک ایرلاین را به بازار فراهم می کنند.

محصولات یک ایرلاین فقط شامل بلیت نیستند. امروزه ایرلاین ها خدمات متنوعی مانند انتخاب صندلی، بار اضافه، دسترسی به سالن فرودگاهی، بیمه سفر و سایر خدمات جانبی را نیز عرضه می کنند.

بنابراین Distribution را می توان به عنوان شبکه ای تعریف کرد که محصولات ایرلاین را از محل تولید به محل فروش منتقل می کند.

اگر بخواهیم یک مثال ساده بزنیم، Airline Distribution در صنعت هوانوردی نقشی مشابه شبکه توزیع کالا در صنایع تولیدی دارد. همان طور که یک تولیدکننده برای رساندن محصول خود به مشتری به شبکه توزیع نیاز دارد، ایرلاین ها نیز برای فروش خدمات خود به زیرساخت های توزیع متکی هستند.

تفاوت Distribution و Selling

یکی از اشتباهات رایج این است که Distribution با Selling یکسان در نظر گرفته می شود.

Selling به فرآیند فروش و تعامل مستقیم با مشتری اشاره دارد.

اما Distribution زیرساختی است که امکان این فروش را فراهم می کند.

به بیان دیگر:

• Selling یعنی انجام فروش
• Distribution یعنی فراهم کردن مسیر فروش

برای مثال، یک OTA ممکن است فروشنده باشد، اما شبکه Distribution شامل سیستم ها و فناوری هایی است که اطلاعات پرواز و قیمت را در اختیار آن OTA قرار می دهند.

بازیگران اصلی در Airline Distribution

برای درک بهتر ساختار توزیع، باید با مهم ترین بازیگران این اکوسیستم آشنا شویم.

ایرلاین (Airline)

ایرلاین تولیدکننده اصلی محصول است.

موجودی صندلی ها، قیمت ها، قوانین بلیت و خدمات جانبی در نهایت توسط ایرلاین تعریف و مدیریت می شوند.

تمام فرآیند توزیع از اطلاعاتی آغاز می شود که در سیستم های ایرلاین ثبت شده اند.

_{سیستم PSS}

Passenger Service System یا PSS یکی از مهم ترین سیستم های صنعت هواپیمایی است.

این سیستم وظیفه مدیریت رزروها، موجودی صندلی ها، قیمت ها و صدور بلیت را بر عهده دارد.

در واقع PSS قلب عملیاتی فروش یک ایرلاین محسوب می شود.

_GDS

Global Distribution System شبکه ای است که اطلاعات پروازی ایرلاین ها را در اختیار هزاران آژانس و فروشنده در سراسر جهان قرار می دهد.

سیستم هایی مانند Amadeus، Sabre و Travelport و در ایران سیستم نیرا از مشهورترین GDSهای جهان هستند.

GDS به ایرلاین ها کمک می کند بدون نیاز به ارتباط مستقیم با هزاران فروشنده، محصولات خود را در بازار جهانی عرضه کنند.

آژانس های مسافرتی

بسیاری از آن ها برای دسترسی به موجودی و قیمت ها از طریق GDS فعالیت می کنند.

OTA

Online Travel Agency یا آژانس آنلاین مسافرتی، نسل جدیدی از فروشندگان خدمات سفر است.

این پلتفرم ها امکان جستجو، مقایسه و خرید آنلاین بلیت را برای کاربران فراهم می کنند.

وب سایت هایی مانند Booking، Expedia و بسیاری از پلتفرم های محلی در این دسته قرار می گیرند.

مسیر یک رزرو چگونه طی می شود؟

فرض کنید یک مسافر وارد یک وب سایت فروش بلیت می شود و مسیر تهران به استانبول را جستجو می کند.

در نگاه اول ممکن است تصور شود وب سایت مستقیما اطلاعات را نمایش می دهد، اما در واقع اتفاقات زیر رخ می دهد:

1. کاربر درخواست جستجو را ثبت می کند.
2. OTA درخواست را به سیستم های توزیع ارسال می کند.
3. GDS یا APIهای مستقیم اطلاعات را از سیستم های ایرلاین دریافت می کنند.
4. قیمت ها و موجودی بررسی می شوند.
5. نتایج به کاربر نمایش داده می شود.
6. پس از انتخاب پرواز، رزرو در سیستم ایرلاین ثبت می شود.
7. بلیت صادر شده و اطلاعات برای مسافر ارسال می شود.

تمام این فرآیند ممکن است تنها چند ثانیه طول بکشد.

چرا Airline Distribution اهمیت دارد؟

مدل توزیع برای ایرلاین ها تنها یک ابزار فروش نیست؛ بلکه بخشی از استراتژی تجاری آن ها محسوب می شود.

یک سیستم توزیع مناسب می تواند:

• دسترسی به بازارهای بیشتر را فراهم کند.
• هزینه فروش را کاهش دهد.
• تجربه مشتری را بهبود بخشد.
• فروش خدمات جانبی را افزایش دهد.
• درآمد کلی ایرلاین را بهبود بخشد.

به همین دلیل بسیاری از ایرلاین های بزرگ جهان سرمایه گذاری قابل توجهی روی توسعه مدل های توزیع خود انجام می دهند.

چالش های مدل سنتی توزیع

مدل سنتی Distribution سال ها بر پایه GDSها شکل گرفته بود.

اگرچه این مدل مزایای فراوانی دارد، اما محدودیت هایی نیز ایجاد کرده است:

• هزینه های بالا برای ایرلاین ها
• محدودیت در شخصی سازی پیشنهادها
• وابستگی زیاد به واسطه ها
• دشواری در فروش خدمات جانبی

همین چالش ها باعث شد صنعت هواپیمایی به دنبال مدل های جدیدتر حرکت کند.

آغاز عصر جدید Distribution

در سال های اخیر، مفاهیمی مانند NDC، Airline Retailing، Dynamic Offers و One Order به یکی از مهم ترین موضوعات صنعت تبدیل شده اند.

هدف این فناوری ها آن است که ایرلاین ها بتوانند محصولات خود را به شکل مستقیم تر، شخصی سازی شده تر و کارآمدتر در اختیار مشتریان قرار دهند.

به همین دلیل بسیاری از کارشناسان معتقدند صنعت هواپیمایی در حال تجربه بزرگ ترین تحول توزیع خود از زمان ظهور GDSها است.

جمع بندی

Airline Distribution یکی از بنیادی ترین مفاهیم صنعت هواپیمایی است. هر بلیتی که توسط یک مسافر خریداری می شود، نتیجه همکاری مجموعه ای از سیستم ها، فناوری ها و کانال های فروش است که در کنار یکدیگر اکوسیستم توزیع را تشکیل می دهند.

درک صحیح Distribution نه تنها برای ایرلاین ها، بلکه برای آژانس ها، OTAها، شرکت های فناوری سفر و حتی فعالان حوزه گردشگری اهمیت زیادی دارد.

در مقالات بعدی به سراغ اجزای اصلی این اکوسیستم خواهیم رفت و مفاهیمی مانند PSS، GDS، NDC و Airline Retailing را به صورت تخصصی تر بررسی خواهیم کرد.

 شروع کرده ای و باعث می شود مخاطب قدم به قدم وارد دنیای Distribution شود.