Mohammad Sharbati
8 یادداشت منتشر شدهبرای مدیریت مصرف بنزین، سراغ جیب مردم نرویم
برای مدیریت مصرف بنزین، سراغ جیب مردم نرویم
ناترازی #بنزین را نمی توان انکار کرد اما پذیرش اصل مسئله، الزاما به معنای پذیرش افزایش قیمت بنزین نیست؛ به ویژه در اقتصادی که خانوارها هم زمان با تورم سنگین کالا، خدمات و مسکن روبه رو هستند.
بر اساس گزارش های رسمی تیرماه ۱۴۰۵، نرخ تورم سالانه بین ۶۱ تا ۶۶ درصد اعلام شده و فشار تورمی بر دهک های پایین بیش از دهک های پردرآمد بوده است. در چنین شرایطی، بنزین فقط یک کالای مصرفی نیست. قیمت آن مستقیما بر کرایه حمل ونقل و هزینه توزیع کالا اثر می گذارد و از مسیر انتظارات تورمی، بازارهای دیگر را نیز متاثر می کند. بنابراین افزایش قیمت بنزین ممکن است درآمدی برای دولت ایجاد کند، اما هزینه آن خیلی زود در سفره مردم و هزینه تولید ظاهر می شود.
مسئله مهم تر، #عدالت است. مصرف بنزین تنها نتیجه انتخاب مردم نیست. شهروندی که به اتوبوس و متروی مناسب دسترسی ندارد، کارگری که محل کارش از محل سکونتش دور است یا راننده ای که معیشتش به خودرو وابسته است، نمی تواند با یک توصیه ساده مصرف خود را متوقف کند. افزایش قیمت در چنین وضعی، جریمه کردن مردم به دلیل ضعف سیاست گذاری در تولید بنزین، حمل ونقل عمومی و صنعت خودروست.
رهبر شهید انقلاب تصریح کرده اند که «عدالت، اساس کار اقتصاد در اسلام است». سیاست انرژی نیز باید با همین معیار سنجیده شود: چه کسی هزینه اصلاح را می پردازد و چه کسی از ساختار موجود سود می برد؟ نمی توان خودروهای پرمصرف تولید کرد، ناوگان فرسوده را در خیابان نگه داشت، توسعه حمل ونقل عمومی را عقب انداخت و سپس همه بار ناترازی را از طریق قیمت به خانوار منتقل کرد.
در شهرهایی مثل تهران علی رغم آنکه مسئله حمل نقل عمومی و نوسازی ناوگان فرسوده بصورت جدی در دستور کار است، هنوز با نقطه مطلوب فاصله دارد و اجرای این سیاست غلط #گرانسازی قطعا تبعات جدی دارد؛ شهرهایی که در تامین مقدمات این اقدامات مانده اند و ظرفیت مالی لازم برای حل این مسائل را ندارند به مراتب بیشتر متضرر خواهند شد. در تهران، کاهش ترافیک و توسعه حمل ونقل عمومی در جهت مدیریت بهینه انرژی در سطح ملی است. هر دقیقه توقف کمتر خودروها در معابر، به معنای مصرف سوخت کمتر، آلودگی کمتر و اتلاف زمان کمتر برای مردم است. در شهرداری به جد بدنبال این هستیم صرفه جویی حاصل از این اقدامات را به منبعی پایدار برای توسعه ناوگان عمومی تبدیل کنیم.
امروز گرانسازی انرژی با نام زیبای اصلاح قیمت نباید به عنوان نخستین و ساده ترین انتخاب سیاست گذار باشد. اصلاح را باید از جایی آغاز کرد که زمینه اصلی این مسئله را رقم زده است، نه از جیب مردمی که بواسطه سیاست های غلط اقتصادی درگیر تورم کمرشکن هستند .
