Jamaleddin Kazemi golvardi
3 یادداشت منتشر شدهکاربردهای عملی در روان درمانی اگزیستانسیال (۳)
در ادامه بخش قبل:
هدف نهایی درمان اگزیستانسیال، کمک به مراجع برای دستیابی به رضایت از زندگی از طریق زیستن به شیوه ای اصیل است. این به معنای تشویق مراجع به شناسایی ارزش های بنیادین خود و اتخاذ انتخاب هایی است که با این ارزش ها همسو باشند، حتی اگر این انتخاب ها با اضطراب یا دشواری همراه باشند. درمانگر به مراجع کمک می کند تا الگوهای زندگی غیراصیل، مانند همرنگی افراطی، انکار مسئولیت، یا فریب خود را شناسایی کرده و آن ها را به چالش بکشد.
با افزایش آگاهی از محدودیت زمانی، اهمیت زندگی در لحظه حال و قدردانی از تجربیات روزمره نیز بیشتر می شود. درمانگر می تواند مراجع را تشویق کند تا به جای غرق شدن در گذشته یا نگرانی بیش از حد در مورد آینده، به کیفیت حضور خود در لحظه کنونی توجه کند و از فرصت های موجود برای تجربه و معنابخشی بهره ببرد.
درمانگران اگزیستانسیال باید همواره به منحصر به فرد بودن هر مراجع و بافت فرهنگی او توجه داشته باشند. اگرچه دغدغه های وجودی جهان شمول هستند، اما نحوه تجربه و بیان آن ها می تواند در افراد و فرهنگ های مختلف متفاوت باشد. در بافت فرهنگی ایران، مفاهیم معنوی و ارزش های خانوادگی و اجتماعی می توانند نقش مهمی در فرآیند معنایابی و مواجهه با محدودیت ها ایفا کنند و درمانگر باید با حساسیت به این عوامل، رویکرد خود را تنظیم کند.
همچنین، برای درمانگر اگزیستانسیال ضروری است که خود نیز به طور مداوم به کاوش در دغدغه های وجودی خویش، از جمله نگرش خود نسبت به مرگ و فناپذیری، بپردازد. این خودآگاهی به درمانگر کمک می کند تا با اصالت و حضور بیشتری در کنار مراجع قرار گیرد و از فرافکنی اضطراب های خود بر مراجع اجتناب ورزد.
در نهایت، کاربرد عملی رویکرد اگزیستانسیال در روان درمانی، فراتر از تکنیک ها، در گرو ایجاد فضایی است که در آن مراجع بتواند با عمیق ترین لایه های وجودی خود روبرو شود و با پذیرش مسئولیت و محدودیت هایش، راهی به سوی زندگی ای پربارتر، معنادارتر و رضایت بخش تر بیابد. این رویکرد، دعوتی است به شجاعت زیستن، حتی در سایه آگاهی از مرگ.