خاطر اثیری

[محی الدین ابن عربی]

آیا نمی نگری که خاطر اول خاطر الهی راستی است که هیچ گاه خطا نمی کند، پس آن را عصمت و تصدیق است و قضا و قدر در آن ظاهر می شود، همین طور نظر اول و شنیدن اولی و حرکت نخست، این همان است که علوم زجر (راندن) را به زاجر می دهد و هیچ وقت خطا نمی کند، بلکه همواره درستی همراهش است، پس اوایل، ظواهر پیشین ها و سوابق اند، و هر چه بعد از خاطر اول بیاید، آن حدیث نفس است که از پی آن می آید، بنابراین خاطر اول را تمهید و مقدمه است، و این همان می باشد که عقول و خرد ها را تشوق و شوقمندی بدانچه آن سویشان است می بخشد. (1)

***

[یزدانپناه عسکری]

پدیداری خاطر الهی، اثیری و مجرد و حیاتی است. درستی، نظم، صراحت، ثبات قدم و هدف می آورد .

حدیث نفس، بیگانه است. گفتگوی درون، غرور و نا امیدی می آورد .

(ان ناشئه اللیل هی اشد وطئا و اقوم قیلا – مزمل/6)

____________________

1 – فتوحات مکیه، شیخ محی الدین ابن عربی، ترجمه تعلیق محمد خواجوی- تهران: انتشارات مولی، 1383، جلد 14، ص 285 ، 286

[الا تری ان الخاطر الاول هو الالهی الصادق الذی لا یخطئ ابدا فله العصمه و المضاء و فیه یظهر القدر و القضاء و کذلک النظره الاولی و المسموع الاول و الحرکه الاولی و هو الذی یعطی علوم الزجر للزاجر و هی لا تخطی ابدا بل الصحه تصحبها فالاوائل هی الظواهر السوابق و کل ما جاء بعد الخاطر الاول فهو حدیث نفس یجیء علی اثره فللخاطر الاول التمهید و التوطئه و هی الظواهر تعطی العقول التشوق الی ما وراءها. ( محیی الدین بن عربی، الفتوحات المکیه (اربع مجلدات)، 4جلد، دار الصادر - بیروت، چاپ: اول، ج4، ص: 152)]